શ્રી કાળી માતા ચાલીસા એક ભક્તિમય ભજન છે, જે હિંદુ ધર્મમાં મા કાળીના સન્માનમાં ગાય છે. મા કાળી દૈવી માતાનું શક્તિશાળી અને તીવ્ર સ્વરૂપ છે. માનવામાં આવે છે કે આ ચાલીસાનો શ્રદ્ધાભાવથી પાઠ કરવાથી ભક્ત ભય પર વિજય મેળવે છે, સુરક્ષા મળે છે અને સહસ અને શક્તિ પ્રાપ્ત થાય છે.
દરેક છંદમાં દેવીની શક્તિ, દયાળુ સ્વભાવ અને નકારાત્મકતા અને દુશ્મન પર વિજય લાવવા માંની ભૂમિકા દર્શાવવામાં આવે છે. આ ચાલીસા ખાસ કરીને કાળી પૂજા અને દેવીને સન્માન આપવાના અન્ય શુભ પ્રસંગોમાં પાઠ કરવામાં આવે છે.
લિરિક્સ – શ્રી કાળી માતા ચાલીસા
॥ દોહા॥
જય કાલી જગદમ્બ જય, હરણી ઓઘ અઘ પુંજ ।
વાસ કરહુ નિજ દાસ કે, નિશદિન હૃદય નિકુંજ ॥
જયતિ કપાલી કાલિકા, કંકાલી સુખ દાની ।
કૃપા કરહુ વરદાયિની, નિજ સેવક અનુમાની ॥
॥ ચાલીસા॥
જય જય જય કાલી કંકાલી ।
જય કપાલિની, જયતિ કરાલી ॥ ૧ ॥
શંકર પ્રિયા, અપરણા, અંબા ।
જય કપર્દિની, જય જગદમ્બા ॥ ૨ ॥
આર્યા, હલા, અંબિકા, માયા ।
કાત્યાયિની ઉમા જગજાયા ॥ ૩ ॥
ગિરિજા ગૌરી દુર્ગા ચંડિ ।
દાક્ષાયિણી શામ્ભવી પ્રચંડિ ॥ ૪ ॥
પાર્વતી મંગલા ભવાની ।
વિશ્વકારીણી સતી મૃડાની ॥ ૫ ॥
સર્વમંગલા શૈલ નંદિની ।
હેમવતી તુમ જગત વંદિની ॥ ૬ ॥
બ્રહ્મચારીણી કાલરાત્રિ જય ।
મહારાત્રિ જય મોહરાત્રિ જય ॥ ૭ ॥
તુમ ત્રિમૂર્તિ રોહિણી કાલિકા ।
કૂષ્માંડ કૃતિકા ચંડિકા ॥ ૮ ॥
તારા ભુવનેશ્વરી અનન્યા ।
તુમ્હીં છિન્નમસ્તા શુચિધન્યા ॥ ૯ ॥
ધૂમાવતી ષોડશી માતા ।
બગલા માતંગી વિખ્યાતા ॥ ૧૦ ॥
તુમ ભૈરવી માતુ તુમ કમલા ।
રક્તદંતિકા કીર્તિ અમલા ॥ ૧૧ ॥
શાકંભરી કૌશિકી ભીમા ।
મહાત્મા અગ જગ કી સીમા ॥ ૧૨ ॥
ચંદ્રઘણ્ટિકા તુમ સાવિત્રી ।
બ્રહ્મવાદિની મા ગાયત્રી ॥ ૧૩ ॥
રૂદ્રાણી તુમ કૃષ્ણ પિંગલા ।
અગ્નિજ્વાલા તુમ સર્વમંગલા ॥ ૧૪ ॥
મેઘસ્વના તપસ્વિની યોગિની ।
સહસ્રાક્ષિ તુમ અગજગ ભોગિની ॥ ૧૫ ॥
જલોદરી સરસ્વતી ડાકિની ।
ત્રિદશેશ્વરી અજેય લાકિની ॥ ૧૬ ॥
પુષ્ટિ તુષ્ટિ ધૃતિ સ્મૃતિ શિવ દૂતી ।
કામાક્ષિ લજ્જા આહૂતી ॥ ૧૭ ॥
મહોદરી કામાક્ષિ હારીણી ।
વિનાયકિ શ્રુતિ મહા શાકિની ॥ ૧૮ ॥
અજા કર્મમોહી બ્રહ્માણી ।
ધાત્રી વારાહી શર્વાણી ॥ ૧૯ ॥
સ્કંદ માતુ તુમ સિંહ વાહિણી ।
માતુ સુભદ્રા રહહુ દાહિણી ॥ ૨૦ ॥
નામ રૂપ ગુણ અમિત તુમ્હારે ।
શેષ શારદા બરણત હારે ॥ ૨૧ ॥
તનુ છવિ શ્યામવર્ણ તવ માતા ।
નામ કાલિકા જગ વિખ્યાતા ॥ ૨૨ ॥
અષ્ટાદશ તવ ભુજા મનોહર ।
તિનમહં અસ્ત્ર વિરાજત સુન્દર ॥ ૨૩ ॥
શંખ ચક્ર અરૂ ગદા સુહાવન ।
પરિઘ ભુશણડી ઘંતા પાવન ॥ ૨૪ ॥
શૂલ વજ્ર ધનુબાણ ઉઠાએ ।
નિશિચર કુલ સબ મારી ગિરાએ ॥ ૨૫ ॥
શુંભ નિશુંભ દૈત્ય સંહારે ।
રક્તબીજ કે પ્રાણ નિકારે ॥ ૨૬ ॥
ચૌંસઠ યોગિની નાચત સંગા ।
મદ્યપાન કીનૈઉ રણ ગંગા ॥ ૨૭ ॥
કટી કિંકિણી મધુર નૂપુર ધુની ।
દૈત્યવંશ કાંપત જેહિ સુનિ-સુનિ ॥ ૨૮ ॥
કર ખપ્પર ત્રિશૂલ ભયકારી ।
અહૈ સદા સન્તન સુખકારી ॥ ૨૯ ॥
શવ આરૂઢ નૃત્ય તુમ સાજા ।
બજત મૃદંગ ભેરી કે બાજા ॥ ૩૦ ॥
રક્ત પાન અરિદલ કીન્હા ।
પ્રાણ તજેઉ જો તુમ્હિં ન ચીન્હા ॥ ૩૧ ॥
લપલપાતિ જિવ્હા તવ માતા ।
ભક્તન સુખ દષ્ટન દુઃખ દાતા ॥ ૩૨ ॥
લસત ભાલ સેંદુર કો ટીકો ।
બિખરે કેશ રૂપ અતિ નીકો ॥ ૩૩ ॥
મુંડમાલ ગલ અતિશય સૌહત ।
ભુજામલ કિંકણ મનમોહન ॥ ૩૪ ॥
પ્રલય નૃત્ય તુમ કરહુ ભવાની ।
જગદમ્બા કહિ વેદ બખાની ॥ ૩૫ ॥
તુમ મશાન વાસિની કરાલા ।
ભજત તુરત કાટહુ ભવજાલા ॥ ૩૬ ॥
બાવન શક્તિ પીઠ તવ સુન્દર ।
હાં બિરાજત વિવિધ રૂપ ધર ॥ ૩૭ ॥
વિનધવાસિની કહું બડાઇ ।
કહં કાલિકા રૂપ સુહાઇ ॥ ૩૮ ॥
શાકંભરી બણી કહું જ્વાલા ।
મહિષાસુર મર્દિની કરાલા ॥ ૩૯ ॥
કામાખ્યા તવ નામ મનોહર ।
પુજવહિ મનોકામના દ્રુતતર ॥ ૪૦ ॥
ચંડ મુંડ વધ છિન મહં કરેઉ ।
દેવન કે ઉર આનંદ ભરેઉ ॥ ૪૧ ॥
સર્વ વ્યાપિની તુમ મા તારા ।
અરિદલ દલન લેહુ અવતારા ॥ ૪૨ ॥
ખલબલ મચત સુનત હૂંકારી ।
અગજગ વ્યાપક દેહ તુમ્હારી ॥ ૪૩ ॥
તુમ વિરાટ રૂપા ગુણખાની ।
વિશ્વ સ્વરૂપા તુમ મહારાની ॥ ૪૪ ॥
ઉત્પત્તિ સ્થિતિ લય તુમ્હરે કારણ ।
કરહુ દાસ કે દોષ નિવારણ ॥ ૪૫ ॥
મા ઉર વાસ કરહુ તુમ અંબા ।
સદા દીન જન કી અવલંબા ॥ ૪૬ ॥
તુમ્હારો ધ્યાન ધરૈ જો કોઈ ।
તા કહં ભીતિ કત્હું નહીં હોઈ ॥ ૪૭ ॥
વિશ્વરૂપ તુમ આદિ ભવાની ।
મહિમા વેદ પુરાણ બખાની ॥ ૪૮ ॥
અતિ અપાર તવ નામ પ્રભાવા ।
જપત ન રહન રંચ દુઃખ દાવા ॥ ૪૯ ॥
મહાકાલિકા જય કલ્યાણી ।
જયતિ સદા સેવક સુખદાની ॥ ૫૦ ॥
તુમ અનંત ઔદાર્ય વિભૂષણ ।
કીજિયે કૃપા ક્ષમિયે સબ દૂષણ ॥ ૫૧ ॥
દાસ જાની નિજ દયા દિખાવહુ ।
સુત અનુમાનિત સહિત અપનાવહુ ॥ ૫૨ ॥
જનની તુમ સેવક પ્રતિ પાલી ।
કરહુ કૃપા સબ વિધિ મા કાલી ॥ ૫૩ ॥
પાઠ કરૈ ચાલીસા જેઈ ।
તાપર કૃપા તુમ્હારી હોઈ ॥ ૫૪ ॥
॥ દોહા ॥
જય તારા, જય દક્ષિણ, કલાવતી સુખમૂલ ।
શરણાગત ‘ભક્ત’ છે, રહહુ સદા અનુકૂલ ॥
